Procedury dotyczące wypadków w szkole

PYTANIE

Uczeń podczas przerwy został popchnięty i upadł. Nie doznał poważnych urazów. Miał tylko drobne siniaki na kolanie i łokciu oraz niewielki guz na czole. Czy należy traktować takie zdarzenie jako wypadek?

ODPOWIEDŹ

W razie wypadku ucznia bądź pracownika należy postępować zgodnie z procedurami dotyczącymi wypadków. Procedury dotyczące wypadków są najczęściej załącznikami dokumentów wewnętrznych szkoły (np. procedura dot. wypadków uczniów stanowi załącznik do regulaminu uczniów, a procedura dotycząca wypadków pracowników załącznik do regulaminu pracy). Dokument dotyczący wyżej wymienionych procedur powinien zawierać przede wszystkim obowiązki osoby znajdującej się w miejscu zdarzenia i tryb powiadamiania dyrektora. Najwięcej problemów stwarza określenie, co jest, a co nie jest wypadkiem w szkole (tak jak w opisanej wyżej sytuacji).

Zgodnie z definicją za wypadek należy uważać nagłe zdarzenie, które wywołane zostało przyczyną zewnętrzną i spowodowało uraz lub śmierć oraz nastąpiło w związku z realizacją zajęć edukacyjnych, wychowawczych lub opiekuńczych (a więc również podczas wykonywania przez ucznia zwykłych czynności lub poleceń nauczyciela (lub w związku z nimi), a także wykonywanych bez polecenia nauczyciela, w czasie pozostawania ucznia na terenie placówki, np. podczas przerw, uprawiania przez ucznia rekreacji sportowej, a także w trakcie zawodów i treningów, wycieczek i wyjść szkolnych).

Za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie, wywołane przyczyną zewnętrzną i powodujące uraz lub śmierć. Jest to zdarzenie, które nastąpiło w związku z pracą:

– podczas wykonywania przez pracowników zwykłych czynności lub poleceń przełożonych lub w związku z nimi,

– podczas wykonywania przez pracownika czynności na rzecz pracodawcy lub w związku z nimi, także bez otrzymania polecenia,

– w czasie pozostawania pracownika do dyspozycji pracodawcy w drodze między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy.

Przy czym:

– za śmiertelny wypadek przy pracy lub wypadek osoby pozostającej pod opieką uważa się wypadek, w wyniku którego nastąpiła śmierć w okresie nieprzekraczającym 6 miesięcy od dnia wypadku,

– za ciężki wypadek pracownika lub ucznia uważa się wypadek, w wyniku którego nastąpiło ciężkie uszkodzenie ciała, takie jak: utrata wzroku, słuchu, mowy, zdolności rozrodczej lub inne uszkodzenie ciała albo rozstrój zdrowia, naruszające podstawowe funkcje organizmu, a także choroba nieuleczalna lub zagrażająca życiu, trwała choroba psychiczna, całkowita lub częściowa niezdolność do pracy w zawodzie albo trwałe, istotne zeszpecenie lub zniekształcenie ciała,

– za zbiorowy wypadek przy pracy lub wypadek osoby pozostającej pod opieką uważa się wypadek, któremu uległy w wyniku tego samego zdarzenia co najmniej dwie osoby.

Jak już wspominano, ogromną trudność (szczególnie, jeśli chodzi o zdarzenia z udziałem uczniów) sprawia określenie, co jest wypadkiem ucznia i czy każdy uraz, zdarzenie należy rejestrować jako wypadek.

Aby uniknąć takich problemów, najlepiej jest ustalić (spisać w postaci rejestru/ katalogu zdarzeń), jakie sytuacje będziemy uznawać za wypadek. Będą to sytuacje (mogące zaistnieć zarówno podczas zajęć i przebywania na terenie szkoły, jak i podczas imprez oraz wycieczek organizowanych przez szkołę), kiedy uczeń doznał urazu, który:

– spowodował widoczne nawet drobne krwawienie lub urazowe zmiany ciała, takie jak guzy lub siniaki,

– nie spowodował łatwo dostrzegalnych zmian zewnętrznych, ale mógł stać się przyczyną nieobecności na lekcji lub zajęciach.

Także każde zdarzenie zgłoszone przez rodziców lub opiekunów jako wypadek ucznia pozostającego pod opieką placówki należy rozpatrzyć pod tym kątem.


POSTĘPOWANIE W RAZIE WYPADKÓW


I. WYPADKI UCZNIÓW

Nauczyciel, który jest świadkiem wypadku lub zajścia, w którym są poszkodowani, jest zobowiązany do podjęcia czynności ograniczających skutki zdarzenia:

1. Udziela wymaganej pierwszej pomocy medycznej lub zapewnia ją poprzez wezwanie pielęgniarki szkolnej, lekarza (jeżeli obrażenia u poszkodowanego ucznia są poważne i wymagana jest natychmiastowa pomoc medyczna).

2. Upewnia się (po udzieleniu pomocy przedmedycznej), czy uczeń może uczestniczyć w dalszych zajęciach, czy musi udać się do lekarza lub wrócić do domu.

3. Powiadamia o wypadku rodziców poszkodowanego ucznia.

* W wypadku niemożliwości skontaktowania się z rodzicami lub niemożliwości ich przybycia do placówki zapewnia poszkodowanemu bezpieczny powrót do domu lub przejazd do lekarza.

4. Zabezpiecza (w miarę możliwości) miejsce wypadku.

5. Powiadamia natychmiast dyrektora szkoły, a pod jego nieobecność osobę kierującą placówką.

* Jeżeli powiadomienie bezpośrednie dyrektora albo osoby kierującej placówką w danej chwili jest niemożliwe, to powiadamia pracownika służby BHP lub pracownika szkoły, z którym ma kontakt i który może przekazać tę informację dyrektorowi szkoły.

6. Wypełnia kartę zgłoszenia wypadku ucznia (druk o nazwie „Zawiadomienie o wypadku ucznia”, który znajduje się w sekretariacie szkoły i portierni) i przekazuje ją bezpośrednio dyrektorowi szkoły, zastępcy dyrektora szkoły lub, w razie ich nieobecności, pozostawia w sekretariacie.

Uczeń (świadek wypadku, poszkodowany):

1. Natychmiast powiadamia o wypadku wychowawcę, innego nauczyciela lub pracownika szkoły.

2. W razie konieczności (i w miarę możliwości) udziela pomocy przedmedycznej.

3. W razie konieczności (i w miarę możliwości) zabezpiecza miejsce wypadku.

4. Wypełnia kartę zgłoszenia wypadku ucznia (druk o nazwie „Zawiadomienie o wypadku ucznia”, który znajduje się w sekretariacie szkoły i portierni) i przekazuje ją bezpośrednio dyrektorowi szkoły, zastępcy dyrektora szkoły lub, w razie ich nieobecności, pozostawia w sekretariacie.

Dyrektor (po otrzymaniu zgłoszenia wypadku):

1. Zabezpiecza (w miarę potrzeb) miejsce wypadku.

2. Powołuje zespół ds. ustalenia przyczyn wypadku.

3. Przekazuje informacje i zgłoszenie powołanemu zespołowi ds. ustalenia przyczyn wypadku.

4. O każdym wypadku zawiadamia niezwłocznie: rodziców (opiekunów) poszkodowanego, pracownika służby bezpieczeństwa i higieny pracy, społecznego inspektora pracy, organ prowadzący szkołę lub placówkę, radę rodziców.

5. O wypadku śmiertelnym, ciężkim i zbiorowym zawiadamia niezwłocznie prokuratora i kuratora oświaty.

6. O wypadku, do którego doszło w wyniku zatrucia, zawiadamia niezwłocznie państwowego inspektora sanitarnego.

7. Zatwierdza protokół powypadkowy.

8. Prowadzi rejestr wypadków.

9. Omawia z pracownikami szkoły (placówki) okoliczności i przyczyny wypadków oraz ustala środki niezbędne do zapobiegnięcia im.

10. Wydaje zalecenia powypadkowe.

Zespół ds. ustalenia przyczyn wypadku podejmuje działania dotyczące ustalenia przyczyn wypadku i sporządza protokół wypadkowy, a pracownik do spraw BHP wpisuje do rejestru wypadków informację o wypadku oraz przez rok przechowuje notatki, które nie zostały włączone do protokółów powypadkowych.


II. WYPADKI PRACOWNIKÓW

1. Pracownik, który uległ wypadkowi, jeżeli pozwala na to jego stan zdrowia, oraz każdy pracownik, który zauważył wypadek lub dowiedział się o nim, jest zobowiązany niezwłocznie powiadomić przełożonego.

2. Należy w miarę możliwości zabezpieczyć miejsce wypadku.

3. Osoba zgłaszająca wypełnia znajdujący się w sekretariacie formularz o nazwie ,,Zawiadomienie o wypadku przy pracy” i przekazuje go dyrektorowi lub pozostawia w sekretariacie.

4. Dyrektor (w razie konieczności) zabezpiecza miejsce wypadku, niezwłocznie powiadamia pracownika służby BHP i powołuje zespół powypadkowy.

5. Zespół powypadkowy ustala okoliczności wypadku zgodnie z aktualnymi przepisami prawnymi i sporządza stosowną dokumentację.


Postępowanie w razie wypadku osoby pozostającej pod opieką szkoły lub placówki regulują przepisy:

1. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002 roku w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (DzU z dnia 22 stycznia 2003 roku, Nr 6, poz. 69).

Postępowanie w razie wypadku pracownika regulują przepisy prawne:

1. Ustawa z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (DzU z dnia 10 listopada 1998 roku, Nr 137, poz. 887; ost. zm. DzU z 2005 roku, Nr 86, poz. 732).

2. Ustawa z dnia 30 października 2002 roku o ubezpieczeniach społecznych z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (DzU z dnia 28 listopada 2002 roku , Nr 199, poz. 1673, ost. zm. DzU z dnia 27 września 2004 roku, Nr 210, poz. 2135).

3. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 lipca 1998 roku w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy oraz sposobu ich dokumentowania, a także zakresu informacji zamieszczonych w rejestrze wypadków przy pracy (DzU z dnia 4 września 1998 roku, Nr 115, poz. 744 oraz DzU z dnia 30 stycznia 2004 roku, Nr 14, poz. 117).

4. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2002 roku w sprawie trybu uznawania zdarzenia powstałego w okresie ubezpieczenia wypadkowego za wypadek przy pracy, kwalifikacji prawnej zdarzenia, wzoru karty wypadku i terminu jej sporządzania (DzU z dnia 30 grudnia 2002 roku, Nr 236, poz. 1992).

5. Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia16 września 2004 roku w sprawie wzoru protokołu ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy (DzU z dnia 19 października 2004 roku, Nr 227, poz. 2298).

6. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 24 grudnia 2002 roku w sprawie szczegółowych zasad oraz trybu uznawania zdarzenia za wypadek w drodze do pracy lub z pracy, sposobu jego dokumentowania, wzoru karty wypadku w dro­dze do pracy lub z pracy oraz terminu jej sporządzania (DzU z dnia 30 grudnia 2002 roku, Nr 237, poz. 2015).

7. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2002 roku w sprawie trybu uznawania zdarzenia powstałego w okresie ubezpieczenia wypadkowego za wypadek przy pracy, kwalifikacji prawnej zdarzenia, wzoru karty wypadku i terminu jej sporządzenia (DzU z dnia 30 grudnia 2002 roku, Nr 236, poz. 1992).

8. Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 grudnia 2004 roku w sprawie statystycznej karty wypad­ku przy pracy (DzU z dnia 22 grudnia 2004 roku, Nr 269, poz. 2672).


Zofia Świderska – pracownik ds. BHP w V Liceum Ogólnokształcącym im. płk. St. Dąbka w Gdyni

www.oswiataiprawo.pl
copyright © 2014